Call TheONE
Menu

Peter Faber; kan’t, wil’t, doet’t. NU!

Nederlandse acteur en kunstenaar Peter Faber aan het werk in zijn Amsterdamse atelier.

Peter Faber 2022_klinkhamerphoto-7

Kijken en luisteren naar de nu 79 jaar jonge Faber terwijl hij spontaan een tekening maakt van mijn voornaam, eerste letter M.

Peter Faber 2022_klinkhamerphoto
Click op de foto voor Peters kijk op het leven en op zijn kunst.

Faber beroemd geworden bij het grote publiek in 1976 met zijn rollen in o.a. de Max Havelaar, en een jaar later in Soldaat van Oranje en een waanzinnige hoeveelheid van meer dan 100 Nederlandse succesvolle Internationale toneel, film en tv producties.

Peter Faber was in de jaren ‘80-’90 een van de bekendste Nederlandse filmsterren. Zijn missie is nu in 2022 om iedereen ongeacht afkomst, achterstand of beperking de switch te laten maken van destructieve naar creatieve energie.

Zijn lijfspreuk “Ik kan ‘t, Ik wil’ t, Ik doe’t, Nu!

Peter Faber 2022_klinkhamerphoto-2

Voor het blad MAN fotografeerde ik Peter Faber in 1986 en nu 36 jaar later in Mei 2022 kijkt hij door zijn kleurrijke kunst positief naar de toekomst.

  • Peter Faber_1986_klinkhamerphoto.com

Uitgebreide expositie van Peter Faber is de gehele zomer te bewonderen in de Enkhuizer Drommedaris.

Meer informatie over de Peter Faber Stichting

  • Peter Faber 2022 Fuji Superia (3)

Peter Faber portretten MAN

Peter Faber_1986_klinkhamerphoto.com

Wat de precieze aanleiding was voor deze fotoserie, weet ik niet zo goed meer. Op het negatief vel staat met stift ‘MAN”86 geschreven.

Peter Faber was in de jaren ‘80 een van de bekendste Nederlandse filmsterren.

Beroemd geworden bij het grote publiek in 1976 met zijn rol in Max Havelaar en een jaar later in Soldaat van Oranje en daarna een waanzinnige hoeveelheid van meer dan 100 Nederlandse en Internationale film en tv producties.

Ten tijde van deze fotosessie uit 1986 was ik 27 jaar. Peter Faber, toen 42 jaar jong zag ik regelmatig in het bruisende Amsterdamse uitgaansleven stappen.

Natuurlijk was ik onder de indruk van hem en zijn films. Begreep niet helemaal waarom hij mij altijd zo vriendelijk begroette en toelachte. Toen durfde ik bijna niets te zeggen tegen hem…. Herinner mij vaag dat het toen misschien iets te maken had met een liefdesrelatie die hij had met een ex-vriendin van mij….. 

Faber had totaal geen ster allures en was gewoon een open vriendelijk jongen van het volk gebleven. Een Noord Amsterdammer die net als ik voor galg en rad was opgegroeid en genoot van het vrije leven en zijn filmster successen.

Acteur Peter Faber_1986_

Gewapend met een rolletje Tri-X film in de Nikon camera en een paar lensjes oefende ik in die tijd dagelijks op mijn gewillige vrienden en vriendinnen. Professioneel fotograaf worden was toen mijn doel.

Voor ‘MAN’ magazine, mocht ik bij een interview een portret serie schieten van de acteur Peter Faber in de winter van ’86.

In de sfeer van die tijd, met bestaand licht fotograferen en super ‘close up.’ We kijken we nu in 2022 terug naar de jonge Peter Faber. Inmiddels is hij 78 jaar jong.

Een foto sessie van toen die daarbij ons doet denken aan zijn Amerikaanse acteur collega, Jack Nicholson in ‘The Shining’ of de film’Chinatown.’

The Shining van Peter Faber

Deze portretten uit ‘86 laten een iets wat getergde Faber zien. Cool een sigaret rokend in zijn Amerikaanse slee. Geloof een Chevrolet embleem te zien op het stuur. 

“Chinatown in Amsterdam film scene”

Gekleed met een stoer leren jack en gerafelde hoed, cool kijkend en acterend terwijl zijn Rolex horloge een nonchalant signaal afgeeft van zijn nationale en internationale succes.

Er staan een aantal klassieke films met Peter Faber in zijn volledigheid op YouTube, leuk om weer of voor het eerst te zien!

Rokende Peter Faber in auto met hoed
Peter Faber_1986_klinkhamerphoto.com

Wanneer ik in 2022 naar de kunstwerken van Peter Faber kijk zie ik vooral een kleurrijk iemand.

Een positive ‘vibrations guru’ die middels zijn Peter Faber stichting veel sociaal werk doet voor en met problematische jongeren.

Zijn missie is nu om iedereen ongeacht afkomst, achterstand of beperking de switch te laten maken van destructieve naar creatieve energie.

We gaan binnenkort weer eens rond te tafel zitten en na 37 jaar bijpraten over zijn acteerwerk, kunst, zijn stichting en misschien weer een fotoserie maken in kleur dit keer.

Stay tuned!

Groninger Landschappen onder een hoge lucht.

”Volle taarwe, staarke wind, dij mie aan joen kloeten bindt… Geef ons deur joen traauw verbond, hoge luchten, zwoare grond…”

Groningen laandschap_boerenweg hoge luchten_klinkhamerphoto

Fotografie van het Groninger Landschap in 2022.

Een strakke bries mee in de rug, vanuit Groningen stad nodigt uit tot een foto expeditie om zo beter kennis te kunnen maken met een gebied zo wijds, eeuwenoud, overwonnen van de zee, stug en terughoudend om zijn verborgen rijkdommen prijs te geven. Een stuk Nederland waar nu met de huidige energie problematiek weer hongerig naar die gas voorraad wordt gekeken.

Enjoy the Silence

Op drie kilometer diepte van het gebied waar ik overheen fiets zit het gas. Het vluchtige goud van Nederlandse bodem. Groningen herbergt het grootste gasveld van Europa, zo niet de gehele wereld. Een gebied van 900 vierkante kilometer waar in 1959 gas is ontdekt en al sinds de exploitatie sinds 1963 ongeveer 265 miljard euro aan heeft mogen verdienen. 

De stilte is wat opvalt, geen drommen mensen, geen verkeer, eens in de 10 minuten een tegenligger. Hoi! roept iedereen ongevraagd bij het tegenkomen, en kijkt daarna weer strak voor zich uit.

Landschap en portret beeld reportage in wording, een beetje tegenwind hoort erbij!

Mocht je een keer mee willen komen en het verborgen Groningen ontdekken met je camera dan kan je hier meer informatie aanvragen.

Groningen landschap_hoge bomen_klinkhamerphoto
Groningen landschap_vette klei_klinkhamerphoto
Groningen landschap_klinkhamerphoto

Autofotografie: “Auto Motor en Sport fotografie‘‘

Auto,_Motor_und_Sport.svg
Auto motor und sport_klinkhamerphoto_Maserati
Road trip met de Maserati 3200GT in de Franse alpen en finish op circuit van Paul Ricard in Frankrijk.
Auto motor und sport_klinkhamerphoto_3200GT motor
Maserati Quattroporte
Auto motor und sport_klinkhamerphoto_jaguar
Jaguar XJ in actie!

Het beroemde Duitse auto tijdschrift Auto Motor und Sport begon in 2005 een licentie uitgave in Nederland.

Voor mij het startschot voor een nieuw fotografie avontuur in bladen maken en op tweewekelijkse basis een mooi tijdschrift in de schappen krijgen, maar ook een van de laatste Nederlandse pogingen in het uitgeven van een kwalitatief hoogstaand autoblad.

Een twee wekelijks blad dat bijna volledig zelf het maken van content in eigen huis produceerde en onafhankelijk auto nieuws en kwaliteits artikelen publiceerde over mobiliteit.

Veel hedendaagse autobladen met een buitenlandse licentie in Nederland gebruiken 80% Engelse of Duitse content en een paar pagina’s en misschien een of twee zelfgemaakte artikelen en fotografie.


Uitgeverij was de Weekbladpers, een zeer gerenommeerde uitgeverij van onder anderen Vrij Nederland, Opzij en Ouder van Nu. Gevestigd sinds 1914 in een statig pand met een enorme geschiedenis in het uitgeven van kwaliteitsjournalistiek.


Mooi auto spul om te fotograferen in binnen en buitenland.


Zelf was ik toen als fotograaf al meer dan tien jaar actief in de autofotografie voor een doorstart van “Wereld op Wielen” de uitgeverij van Fred van der Vlucht, een legendarische persoonlijkheid en de allereerste Nederlandse televisie autojournalist. Dat blad was Carros. Ik maakte voor Carros magazine honderden reportages en tientallen coverfoto’s van 1994 tot 2005.

  • Carros Automagazine_klinkhamerphoto
  • Carros_automotive_magazine

Carros werd door ex Quote magazine oprichter Frank Kloppert in de markt gezet in 1994 als een high end glossy tijdschrift met als hoofdredacteur Carlo Brantsen. De inhoud bij Carros ging uitsluitend om dure en exclusieve autos’ van +€50.000 en hoger als marktleider segment voor de echte exclusieve autoliefhebber.


Auto Motor und Sport, vaak afgekort AMS of AMuS, is een Duits autotijdschrift.

Het wordt ook nu tweewekelijks in Duitsland uitgegeven door Motor Presse Stuttgart, een gespecialiseerde tijdschrift uitgever die voor 59,9% eigendom is van de uitgeverij Gruner + Jahr.
Niet bepaald de eerste de beste dus, en met een vet contract onder mijn neus geduwd was het in feite voor mij “an offer you can’t refuse.”

Fotograaf Michael Klinkhamer
Beeldredacteur/Fotograaf Michael Klinkhamer in actie.

De autobladen wereld is misschien net zo grillig als bijvoorbeeld de mode wereld, afgunst, intrige en heftige concurrentie onderling is de norm. Mijn functie bij AMS was beeldredacteur/fotograaf. Een verantwoordelijke job waarbij ik direct werkte met een groep van staf auto journalisten onder leiding van hoofdredacteur Bas Heideman.  

Daarbij werkte we ook met freelance fotografen en een team van vormgevers van de dtp studio om zo iedere twee weken een mooi en vers blad af te leveren.

Auto motor und sport_klinkhamerphoto_corvette
Corvette op Zandvoort


AMS was veel meer gericht op de modale man of vrouw die een doelgerichte keuze aankoop keuze wilde maken aan de hand van de AMS testen en onafhankelijk oordeel van een professionele auto journalisten. Het zelf testen van auto’s is specialisten werk en wordt gedaan met speciale technische apparatuur op daarvoor speciale test banen en simulatie.

Een totaal andere aanpak en doelgroep dan waarvoor ik eerder fotografeerde voor Carros, voornamelijk supercars en luxe automobielen waarbij het journalistiek vooral in superlatieven werdt verwoord. 

Auto-motor-und-sport_klinkhamerphoto Test journalisten
Testen, en meten is weten voor de AMS auto journalisten.
  • Auto motor und sport_klinkhamerphoto_
  • Auto motor und sport_klinkhamerphoto


Uiteindelijk was AMS niet een lang leven gegund. 

Een combinatie van slechte marketing en uitgevers flatters met een dure licentie en hoge personeelskosten terwijl de reguliere tijdschriften wereld al midden in een digitale revolutie was beland waren de onvermijdelijke doodsteek. Gelukkig kon ik daarna weer direct als freelance auto fotograaf aan de slag voor onder andere Porsche a.g. en Audi en maakte uitgebreide press kit fotografie voor deze top automerken.


Gelukkig hebben we de schitterende foto’s nog!

Porsche-Boxter-Azur-fuel-station-France
Porsche Boxter Press kit fotografie voor Das Haus in 2006
Auto motor und sport_klinkhamerphoto_subaru vs Vw


De artikelen en losse foto’s hier gepresenteerd zijn een aantal publicaties zoals ik ze in mijn archief aantrof en als artikelen in het blad AMS gepubliceerd werden.

Auto motor und sport_klinkhamerphoto_Autocureur

We maakten reportages, interviews, studio opnamen, en natuurlijk de bekende duo testen. Na mijn fotografie voor AMS heb ik een tijd gewerkt direct voor de bekende autofabrikanten in Duitsland en Italië. In 2010 vestigde ik mij in Azië om aan architectuur en reportage/Interviews te werken. In 2013 starte ik met Cambodia Photo Tours.

  • Interview en portretten Auto motor und sport_klinkhamerphoto

Na de afgelopen tien jaar in Azië gewerkt te hebben met mijn bedrijf Cambodia photo tours heb ik de tijdens Covid-19 ook tijd genomen om eens terug te kijken. De AMS reportages en fotoshoots waren echte producties waarbij vaak een heel team aan het werk mee was. Prachtig om te doen als fotograaf. Zonde om in het archief te laten zitten. En wie weet de start voor een nieuw auto fotografie avontuur. Onlangs fotografeerde ik de prachtige Ferrari van een vriend. Voelde goed, ziet er fantastisch uit!

Auto motor und sport_klinkhamerphoto_vw


“Wij hebben benzine in het bloed, Wir haben Benzin im Blut.‘‘
Uiteraard blijf ik altijd een soort van petrolhead en blijf actief met het fotograferen van auto’s en ook motoren. Dat is waarschijnlijk een aangeboren afwijking, maar ik sta niet alleen met dat  “virus of speed.‘ Volg mij op Instagram.

De tijden zijn wel enorm veranderd in de autowereld en over enkele jaren rijden we alleen nog met elektrische of door waterstof aangedreven autos. Toch zal ook daarvoor een gepassioneerde fotograaf nodig zijn om foto’s te maken.

We zijn open voor business en geloven in het vertellen van visuele verhalen over de mens en machine. Autofotografie is zo veel meer dan de auto’s. Het gaat daarbij vooral over de mens, het individu. Ook over design, innovatie van gebruiksvoorwerpen, dromen, vooruitgang en snelheid.

Ferrari 488 Spider_Red_klinkhamerphoto_4
https://klinkhamer.calltheone.com/en/blog-en/photoreportage-en/ferrari-488-spider-the-superb-visual-and-driving-experience/

Ook in 2022 kijken we weer vooruit naar een jaar vol met nieuwe kansen en geweldige uitdagingen. 

Michael Klinkhamer Productions. Mobiel: +31 (0)616662813https://klinkhamer.calltheone.com/nl

Interview-New Release Bintangs-‘‘These Hands‘‘

Frank's Bass_Bintangs
Frank’s Danelectro Bass uit 1967. ”Tot kunst verheven verschraling!!!”

Over zijn boek ”BE FRANK” 60 jaar Bintangs en de nieuwste CD, ”These Hands” sprak ik vlak voor het optreden van de Bintangs met Frank Kraaijeveld in een apart gedeelte van het muziekfort in Beverwijk. Frank een ”rock and roll powerhouse” van een kerel met de stem als een scheepshoorn in de haven van IJmuiden.

Hier is het volledige interview te beluisteren.

Wat je zelf verbouwd smaakt vaak ook veel lekkerder. Met de ruige oer Nederlandse Rhythm and blues, van de Bintangs is dat zeker het geval in de thuishaven van de band Beverwijk.

Nederlandse rock muziek en de Bintangs zijn daar 60 jaar lang een belangrijk onderdeel deel van. Ze werden opgericht in 1961 en nog steeds actief. Dat feit maakt ze de langst bestaande, nog altijd spelende en platen makende rock band in de lage landen en, zeer waarschijnlijk, ook in de hele wereld.

  • _Bintangs_Frank Kraaijeveld_klinkhamerphoto 246

‘De Nederlandse Rolling Stones’, zoals de Bintangs ook wel genoemd werden , scoorden een aantal fikse hits in de 60-er jaren. Alleen geen wereld hits, zoals de Golden Earring met Radar Love of Shocking blue met de mega hit Venus.

Met de Bintangs nieuwste CD ”These Hands” en de track ”Radio Mood” in het bijzonder zou dat alsnog zo maar kunnen gebeuren. “‘I hear a hit song!”

Helaas is wat tegenwoordig op de radio gespeeld zo versnipperd en daarbij is ook pure rock and roll op de achtergrond geraakt bij de jeugd. Kortom, een geval van andere tijden meneer.

Bintangs-These-Hands-
These Hands de nieuwe CD/Vinyl 2021

In het weekend van 18-19 September 2021 werd vanuit het Beverwijkse “Muziekfort” een heus fort uit 1899 de allernieuwste CD ”These Hands” aan het publiek gepresenteerd en volledig gespeeld.

_Bintangs_Frank Kraaijeveld_klinkhamerphoto 287

Bintangs oudste Band van Nederland

Unieke locatie, unieke band, 60 jaar Bintangs jubileum concert van de oudste band van Nederland.Alsof dat allemaal niet genoeg was presenteerde medeoprichter en bassist/songwriter Bintangs man van het eerste uur Frank Kraaijeveld ook nog zijn biografische boek ”Be Frank” 60 jaar Bintangs door de ogen van de inmiddels 76 jarige en still rocking in the dutch delta, Frank Kraaijeveld.

_Bintangs_Frank Kraaijeveld_klinkhamerphoto 225

Het begint allemaal in 1961 in een grijs en grauw Beverwijk met het samenstellen van een Indo-rock bandje. Waarbij de jonge broertjes Frank en Arti Kraaijeveld optrokken en rock and roll speelde met jongens van Indische afkomst en geïnspireerd door o.a. de Tielman Brothers de Bintangs vormen. Bintangs betekent in het Indonesisch “Sterren”.

BeFrank_Bintangs
Be Frank 60 jaar Bintangs is te bestellen hier
2021-11_Festival poster_v3_lr

Er ontstonden in die begin jaren ’60 duizenden bandjes, aangestoken door onder anderen Elvis en Chuck Berry. Net als in England in die tijd met de Beatles en de Stones was er een levendige muziek scene in opkomst.

De Bintangs waren toen in 1961 ook een van de eerste en nog steeds in 2021 een van de laatste nog life spelende rockers van de afgelopen 60 jaar. Wapenfeit is dat de Bintangs in het voorprogramma van de Rolling Stones speelde in maart 1966 voor een optreden in de Brabanthallen in Den Bosch…Uniek!

These Hands is de rock plaat die we op dit moment goed kunnen gebruiken.

Na 18 maanden van Covid ellende en lock downs is het optimisme wat van deze plaat afspat een stevig medicijn tegen het collectieve chagrijn van deze tijd.

  • _Bintangs_Frank Kraaijeveld_klinkhamerphoto 232

Radio MoodJumped up , jumped down , out of my head . Loop the loop on my trampoline bed. Rough tough rock and roll is all you need. Aw…my feet! Get up, stand up, dance to the radio. Clear up, cheer up, thanks to the radio. It’s called radio mood. good old radio mood. Can’t hold radio mood. Until you got it. Until you got it. Music and lyrics Frank Kraaijeveld.

These Hands bestaat uit 10 tracks, sommige compleet nieuw en geschreven door Mister Bintangs himself, en een paar nummers door bandleden, Marco Nicola en Burt van der Meij. Ook twee classic rock tracks, ”Back to Memphis” van Chuck Berry en ”Sweet Louisa” een nummer van de helaas te vroeg gestorven Arti Kraaijeveld.

Feest voor de babyboomers

60 jaar Bintangs is een feest voor de babyboomers of ”rollator rockers” in deze tijden van ingewikkelde SQ codes en ander ongemak. Pure eerlijke Rock zoals het bedoeld is, hard, duidelijk en vooral optimistische en swingend. Met twee concerten waar natuurlijk de Corona maatregelen ook moesten gelden konden maar tot 750 mensen per show genieten in een feest van de herkenning, en luisteren naar de nieuwste muziek van de oudste band van Nederland.

”These Hands” CD staat als een huis. Gepresenteerd te samen met het nieuwe boek ”BE FRANK” werden we getrakteerd op prachtig opreden. En zoals de Frank Kraaijeveld zelf zegt ; ”Het begin van een nieuwe toekomst van de Bintangs.

_Bintangs_Frank Kraaijeveld_klinkhamerphoto 234

Over het boek en de nieuwste CD sprak ik vlak voor het optreden met Frank in een apart gedeelte van het indrukwekkende muziek fort. Frank een ”powerhouse” van een kerel met de stem als een scheepshoorn in de haven van IJmuiden en met een Rock and Roll hart van goud.

Hier is het volledige interview te beluisteren.

Frank Kraaijeveld; ”Het was de tweede dag van het Bintangs-Jubileum-Weekend in het Muziek Fort. Ik ben op weg naar het podium. Danelectro nonchalant in de rechterhand, schouders iets schuin, net alsof ik wil omkeren. Maar er is geen weg meer terug, er staat weer heel wat op het spel. Bijna 2 uur 200 procent geven. Dit is in schrijnende tegenstelling met de regel die ik schreef voor de nieuwe song ‘GET ALIVE’: ‘The more you take, the less you give’. Je ziet dat tegenstellingen mooie schrijf-stof opleveren! En mooie foto’s!!!!

_Bintangs_Frank Kraaijeveld_klinkhamerphoto 238

‘Bedelmonnik met een missie’ Peter Klashorst.

Peter Klashorst Cambodia in money suit

Eerder gepubliceerd verhaal en fotografie in HP/De Tijd kerstnummer 2010.

Peter Klashorst, in de jaren tachtig een van de meest spraakmakende kunstenaars van zijn generatie, woont en werkt tegenwoordig in de Cambodjaanse hoofdstad Phnom Penh.

Daar exposeerde de kunstenaar in de voormalige Tuol Sleng-S-21 gevangenis zijn meest recente werken.

Klashorst-atelier-Phnom-Penh-tekening

Michael Klinkhamer bezocht de kunstenaar in zijn Aziatische domicilie en sprak met hem over zijn eclectische oeuvre, zijn hang naar zelfdestructie en, hoe kan het ook anders, vrouwen, macht en de totale redeloosheid van het bestaan.

Ik verlaat de aankomsthal van het Phnom Penh International Airport. Uit een kluitje rondhangende Cambodjanen maken zich enkele figuren los, zwaaiend met bordjes, “You need car, taxi, hotel? Where you go?” 

Vanuit mijn ooghoek zie ik een gedrongen man staan, met indringende donkere ogen onder een zwart flaphoed; Peter Klashorst.

Na een korte, hartelijke begroeting rijden we per tuk-tuk, een soort brommer koets de vroege avondspits in, op weg naar Klashorst zijn huis annex atelier. De kunstenaar woont en werkt downtown, in het uitgaansgebied waar de nacht geen einde kent en de tientallen barretjes namen hebben als, Candy Bar, LuckyBar 69,  Darling-Darling en You Hot. 

Het stadsdeel ligt aan de indrukwekkende Mekong Rivier en wordt begrensd door een fraai onderhouden boulevard. De bouwstijl is Frans koloniaal, die het gebied bijna een Zuid Franse allure verleent. Laten we eerst maar even wat drinken, toch?”, zegt Klashorst. “Het bier is hier goed en de sfeer zit er altijd in”. Hij gaat me voor, een donkere, ijskoud gekoelde bar in, waar een twintigtal ‘hostessen’ ons vriendelijk welkom heten.

“Proost en welkom in mijn stad”, zegt Klashorst na de eerste teug van zijn ijskoude bier, onverstoorbaar, terwijl slanke vrouwenhanden over ons heen beginnen te kroelen en onze nek en rug stevig masseren. “Let daar maar niet op hoor, zo gaat het hier gewoon”, zegt Klashorst. “Het is gewoon werk voor die meiden. Ze komen vanuit de sloppenwijken en het platteland hiernaartoe en verdienen op deze manier heel wat meer dan als ze in een fabriek of in een sweatshop iets vaags in elkaar zetten voor twee dollar per dag.

 Ik zit vaak in dit soort barretjes. Meestal geef ik zo´n meisje wel eens wat dollars of een mobiele telefoon. Natuurlijk, als je ook ´iets anders´ wilt dan is dat ook te regelen, al moet ik daar nu echt even niet aan denken. Trouwens, ik zie die meisjes hier ook meer als modellen voor mijn schilderijen, tekeningen, strips, films, mijn erotische foto’s; ze zijn een bron voor mijn beeldverhalen. Ik zie veel schoonheid en onschuld in hen. Op Facebook publiceer ik soms korte films van een paar vrouwen, kleine portretjes en culturele vertellingen. Denk je nu echt dat ik hier voor seks kom? Ik neuk toch altijd en overal wel, daar gaat het mij niet om.

Deze vrouwen hebben mij ook weer nodig om te praten en te rusten en wat geld los te krijgen, voor van alles. Ik ben daar makkelijk in, dat is altijd al zo geweest. Als ik weer wat poen heb dan moet het op, en als er even geen geld is dan helpen ze mij ook met gezelschap, eten of drank.”   

Saint-of-Me-Klashorst-atelier-Phnom-Penh.
Saint-of-Me-Klashorst-atelier-Phnom-Penh.

Klashorst voelt zich duidelijk thuis in de Cambodjaanse hoofdstad, waar hij min of meer bij toeval is beland. “Ik pendelde eerst tussen mijn huizen en vrouwen in Azië en Afrika. Daarna woonde ik in Bangkok. Van mijn leven in Afrika was ik toen even genezen, daar werd het me te gevaarlijk. Ik werd steeds weer gearresteerd en zat dan in de bak terwijl de politie alles uit mijn huis stal. Hier in Azië is het toch wat normaler.

Aziaten zijn totaal niet  agressief. De Afrikanen in de slums wel, die vreten een witte jongen als ik op, zeker als ze geld aan iemand ruiken. Zo kwam ik dus in Bangkok terecht. Maar daar werd het me te duur en te braaf. Ik vond die welvaart eigenlijk een beetje saai.

Hier in Phnom Penh heb je een dorpse sfeer met een dikke rand van heftige armoede, corruptie en daarnaast ook extreme rijkdom.

Het ieder voor zich. Wat natuurlijk veel te maken heeft met de periode van de Khmer Rouge en de totale waanzin van zelfdestructie en broedermoord.

Van 1975 tot 1979 vergreep de communistische Khmer Rouge zich aan de Cambodjaanse bevolking in een naïef opgezette communistische revolutie.

In luttele jaren joeg het regime van Pol Pot het land naar de afgrond, ten koste van miljoenen doden.

Als symbool van het bloedvergieten heeft de huidige Cambodjaanse regering in samenwerking met UNESCO van de voormalige Tuol Sleng-S-21 gevangenis een museum gemaakt, dat nu een van de grote toeristische trekpleisters van Phnom Penh is.

Klashorst-in-Tuol-Sleng-S21-Phnom-Penh
Klashorst-in-Tuol-Sleng-S21-Phnom-Penh
Klashorst-in-Tuol-Sleng-S21-museum-Phnom-Penh-

Klashorst: “Als je het nuchter bekijkt is dat museum gewoon een vorm van exhibitionisme. Toch ben ik er tijdens een van mijn eerste bezoeken aan Cambodja maar eens gaan kijken. En toen realiseerde ik me dat het, zonder dat de Cambodjanen het zelf beseffen, ook een soort ´kunstinstallatie´ is, zoals je in Nederland in een modern museum ziet.

Het staat er vol met heftige foto’s en instrumenten van die haat en de onvoorstelbare menselijke destructie. De plek heeft Klashorst geïnspireerd tot de werken die hij in de voormalige gevangenis en martelwerkplaats nu gaat exposeren. “Ik maak een aantal doeken van twee bij anderhalf meter, ik ben ook bezig aan een groot standbeeld voor de 14.000 tot 20.000 slachtoffers van de Khmer Rouge uit de Tuol Sleng-S21 gevangenis en ik werk samen met UNESCO aan een gedenkplaats en monument voor de familieleden van de slachtoffers.

Op de sokkel komen de namen van alle slachtoffers te staan.” Voor de kunstenaar staat de geschiedenis van de Khmer Rouge niet op zichzelf. “Het is echt afschuwelijk wat ze daar in die gevangenis hebben uitgevreten. Maar ik beschouw die geschiedenis niet als een incident uit het verleden, zoals bijvoorbeeld de holocaust. Het is niet alsof dit soort geweld nu niet meer gebeurt. Er is altijd wel een, macht die zich vergrijpt aan de verschoppelingen,

Een politieke of militaire macht die uitbuit, vernederd en martelt. Als je even pech hebt om aan de verkeerde kant te zitten van de lijn. Kijk maar naar Irak, Afghanistan, Iran, Israël, enzovoort. Daarom is dit werk ook een actueel en een heel persoonlijk statement. Ik kom soms nog even in Nederland, en daar gaat het ook steeds meer die kant op. Het nummeren en opsluiten, registreren en fotograferen van totaal onschuldige mensen. Met als enige doel om ze daarna zo snel mogelijk te laten verdwijnen uit Nederland. Nederlandse repressie.


Zijn betoog wordt onderbroken door de ringtone van zijn mobieltje. “Wacht even, telefoontje. Ja? No baby, I am working now. No, working. I can not meet, no. I’m with a journalist working and then painting. Listen, I am no tourist o.k?. “

Peter-Klashorst-in-de-straten-van-Phnom-Penh
Peter-Klashorst-in-de-straten-van-Phnom-Penh

Diep in de nacht loop ik de trappen op naar Klashorsts atelier, gevestigd  in een grote etage met een  ruim opgezet dakterras. De straatverlichting werpt een zachtgele gloed over de zwoele tropische geurende, en altijd in beweging zijnde stad. Een licht verkoelende bries blaast door de nu verlaten straten.

Peter Klashorst is aan het werk, in het gezelschap van een nieuwe Cambodjaanse vriendin en model. Hij staart naar de grote doeken die verspreid langs de muur staan, en werkt steeds kortstondig gewapend met een spuitbus, aan verschillende doeken. Met dansachtige bewegingen brengt hij korte zwarte lijnen, snelle strepen en kleuraccenten op de doeken aan.

Klashorst-atelier-Phnom-Penh
Nacht schilderen in Cambodja
Klashorst-atelier-Phnom-Penh-portret
The Horror!

“Deze serie schilderijen van de gemartelde en vermoorde slachtoffers van de Khmer Rouge zijn op de authentieke historische foto’s geïnspireerd”, vertelt Klashorst, al schilderend.

“Morgen moeten we maar even naar de Tuol Sleng gevangenis gaan, dan zul je beter begrijpen wat ik bedoel en waar dit werk voor staat.

”Tuol Sleng is de oude Tuol Svay Prey Hogeschool die in 1975 door de Rode Khmer werd overgenomen voor gebruik door de speciale veiligheidsdienst van Pol Pot.

Het gebouw werd door deze dienst gebruikt als gevangenis (S-21) en martelkamer. Hoeveel gevangenen er precies binnen deze muren hebben gezeten, is onbekend. Schattingen lopen uiteen van 14.000 tot 20.000 mensen.

Klashorst-atelier-Phnom-Penh-nacht

“Het is een verhaal dat eigenlijk al heel lang in me zit”, vertelt Klashorst terwijl we door de hol klinkende voormalige martelkamers lopen en halt houden bij de primitieve houten martelapparaten. “Als kind liep ik ook mee in de anti-Vietnamdemonstraties”.

“Toen ik dus eenmaal in Phnom Penh kwam, raakte die geschiedenis me heel sterk, waarschijnlijk omdat ik zelf in Afrika voor langere tijd zat opgesloten. Maar ook eigenlijk al vanuit het verleden van mijn vader die in een kamp zat in Polen, tijdens de oorlog. Die ouwe, inmiddels tweeënnegentig jaar oud, heeft allerlei kamp trauma’s waar hij nooit echt helemaal van los is gekomen. In dat opzicht was ik al van jongs af aan opgescheept met een zwijgend trauma binnen mijn familie.

Na mijn eerste bezoek aan de Tuol Sleng gevangenis rolden de tekeningen, schetsen en schilderijen eigenlijk vanzelf uit mijn kwast. Ik voel dat dit iets is dat ook diep in mij zit. Ik heb de originele foto’s, die hier gedeeltelijk aan de muur en in die vitrines tentoon zijn gesteld als uitgangspunt gebruikt.

Bij het museumpersoneel en directie kregen ze in de gaten dat ik er mee aan het werk was. Vervolgens werd ik benaderd door UNESCO. Om iets te mogen doen in het museum heb je natuurlijk toestemming nodig van de minister van cultuur of zo. Die is nu afgegeven, via de UNESCO, en nu ga ik hier op de bovenverdieping mijn werk exposeren. Rond de tijd van de tentoonstelling zijn er ook eindelijk de langverwachte uitspraken van het  Cambodjaanse oorlogstribunaal. Dat maakt het verwerkingsproces van de slachtoffers en de straffen voor de voormalige Khmer Rouge leiders en beulen zeer actueel.

Klashorst: “Maar een handjevol mensen heeft deze gevangenis ervaring overleefd, hooguit zes of zeven mensen. Zij en hun familieleden krijgen hier geen enkele aandacht, geestelijke hulp of financiële steun. Het leven gaat door en er sterven hier regelmatig nog grote groepen mensen, zoals onlangs op die brug over de Mekong rivier. Hup, driehonderd doden en plus gewonden. De volgend dag is alles weggeruimd. En gaat het leven weer door.

Ik werk nu nauw samen met een van de overlevenden, Choum Mey. Die man komt nog dagelijks in de S-21 gevangenis, iedere dag met zijn brommertje om twee uur. Hij is dus nooit echt vrij gekomen. Ik praat met hem en kom zo meer en meer te weten over die tijd, en het leven ten tijde van de Khmer Rouge.”

Klashorst is zich ervan bewust dat zijn Cambodjaanse werk bij sommigen scepsis zal oproepen. “Ik sta nog altijd bekend als die blote vrouwen schilder.

Na duizenden schilderijen van allerlei naakte dames, die ook allemaal een persoonlijk verhaal hebben – en ik ga daar dan ook diep, letterlijk heel diep op in – kreeg ik daar eigenlijk wel genoeg van.

Na letterlijk duizenden van die verhalen en aansluitende, soms slopende affaires, word je daar heel moe van. Het voordeel bij het maken van deze portretten is dat die mensen dood zijn. In mijn atelier staan nu de doeken die min of meer af zijn, en staren die dode ogen mij aan. Ik voel daarbij wel een emotionele druk. Want wanneer ik iemand schilder dan word ik ook die persoon. Als iemand een zenuwtic heeft bijvoorbeeld, dan krijg ik die ook. Maf, niet?

Mijn manier van schilderen is geen –isme.  Ik ben helemaal los van die Amsterdamse kunstwereld.

Al jaren geleden  ben ik uit die incestueuze wereld gekropen. Dat komt volgens mij mijn werk alleen maar ten goede. Die scene heeft mij sowieso nooit geboeid, ik moest er  eigenlijk nooit iets van hebben. Of ik nu in het Stedelijk museum hing of ergens in een galerie in New York. Ik schilder liever onafhankelijk vanuit de jungle, the heart of darkness, om het zo maar eens te stellen.

Wat al die commerciële kunst types er van vinden, boeit mij niet. Een serie portretten als deze is qua stijl vast al eens eerder gedaan. Die met spuitbus gemaakte hersengolven voegen  er een abstract element  aan toe. Ik word één met de verf, de spuitbus en het doek, en transformeer  dan mee in het schilderij. Wanneer ik schilder zit ik soms, geestelijk compleet vast alsof ik in een van die kleine cellen die ze hier in de Tuol Sleng hebben.

Letterlijk voel ik de pijn en wanhoop die hier tussen deze muren heeft rond gewaard. Ik hoop dat de bezoekers dat straks ook zullen voelen, en dat de slachtoffers op een of andere manier weer tot leven zullen komen, snap je?”  Klashorst kijkt me vragend aan. 

“Dit  kunstproject is mijn bestemming geworden, zo voelt het. Hier heb ik eigenlijk mijn hele leven voor gewerkt.”

We lopen samen zwijgend door de zalen van het martelmuseum en willen net vertrekken als er een tropische stortbui losbarst. We vluchten snel terug naar een van de zalen van het museum. In een naargeestige hoek van de zaal staat een vitrine, volgestapeld met schedels die ons leeg aanstaren.

Lege bruine oogkassen en de doorboorde schedels van een vermoorde generatie kansloze Cambodjanen. Terwijl ik huiver, en een rilling van afschuw onderdruk, is Klashorst via zijn mobieltje alweer in gesprek met een van zijn nog springlevende modellen. “Yes! What baby? you need phone, again why? I gave you one yesterday, you lost it … o.k. we talk later, I am busy now, yes working,  no boom boom. not with her, no, no working with Holland journalist,  o.k !”

Painter Peter Klashorst in Phnom Penh
Portret Peter Klashorst in Phnom Penh 2014

De geniale ijdeltuit Pim Fortuyn bloot voor de camera

We kennen hem in Nederland allemaal nog. De geniale ijdeltuit, professor en politicus Pim Fortuyn. Onverholen homo, zeer belezen en vaak gezien met zijn 2 poedels op schoot. Hij was soms zo rebels als een kunstenaar.

Zijn vaderlandsliefde en ambitie lag ten grondslag aan zijn succes en ondergang. Hij was professor, zakenman, auteur van veelgelezen boeken. Fortuyn was zeer welbespraakt met een narcistische ijdele on-nederlandse manier van doen en laten.

Hij was geniaal en open minded. Maar ook heel anders dan alle andere politici. Dat wilde ik vastleggen in beeld. Wat je ook van hem dacht, hij bracht je een gevoel van gezond verstand of ongemakkelijkheid. “Not everyone’s cup of tea”, zou Fortuyn schaterlachend zeggen.

Hij liet zich rondrijden door zijn trouwe chauffeur in een dikke Daimler XJ Dat gaf hem onversneden status en plezier. Het was ook vooral bijzonder dat hij een marmeren buste van zichzelf had laten maken in Italië.

Ik kreeg ooit de opdracht om Pim Fortuyn om voor het opinieblad HP/de Tijd te fotograferen. Op de redactie gniffelden de journalisten over zoveel hoogmoed. Aan Michael Klinkhamer om dat eens haarfijn te fotograferen. Juist ik, omdat ik bekend sta om door te zetten waar anderen ophouden, geen nee te accepteren en met het oog van een kunstenaar en meester manipulator fotografeer.

Tijdens de fotosessie zag ik dat zijn zakelijke overhemd met stropdas niet werkte tegen zijn marmeren buste. Daarom adviseerde ik hem om zijn shirt uit te trekken. Mijn argument was valide en Fortuyn zag dat ook. Los van politieke correctheid werkte hij mee om het beste te maken. “Skin on Skin en Stone to Stone.”

Echt is namelijk echt in de kunst en dat was Pim Fortuyn ook (r.i.p). Deze foto stond een paar dagen op de cover van het tijdschrift en bracht Fortuyn in de problemen toen als directeur van de OV-Studentenkaart BV. De tweede keer dat ik hem fotografeerde schaterde hij het uit toen ik binnenkwam.

“Oh, nee, ik ga niet weer uit mijn hemd voor je hoor?, riep Fortuyn lachend uit in zijn Rotterdamse huis.

Die tweede keer fotografeerde ik hem keurig in de studio als gedreven en iets wat ongeduldige politicus en als ‘vader des vaderlands.’

Portret fotografie van de controversiele Politicus Pim Fortuyn met ontbloot bovenlichaam - Michael Klinkhamer
Portret fotografie van de controversiele Politicus Pim Fortuyn met ontbloot bovenlichaam – Michael Klinkhamer
Portret fotografie van de ambitieuze en controversiële Politicus Pim Fortuyn Michael Klinkhamer
Portret fotografie van de ambitieuze en controversiële Politicus Pim Fortuyn
photo Michael Klinkhamer

Portretfotografie in het UMC

Enkele portretfoto’s gefotografeerd in het grootste academische ziekenhuis in Nederland. Voor mijn lens komen verplegers, artsen, onderzoekers en patiënten. Bedrijfsfotografie met als centraal thema de mens en bedrijfsactiviteiten binnen het UMC in Amsterdam in 2020-2021.

Fotograferen met als doel een gigantische instantie terug te brengen tot de menselijke maat is hierbij mijn missie.

UMC recycle green team foto klinkhamer©
UMC recycle green team foto klinkhamer©
artistieke portretfotografie van medewerker hr amsterdam UMC ziekenhuis
portretfotografie van medewerker UMC ziekenhuis. ©Michael Klinkhamer

Het UMC Amsterdam staat voor grootschaligheid op menselijke maat. Door het fotograferen van medewerkers binnen de instelling leren we de mensen achter de organisatie beter kennen.

laborant ziekenhuis UMC amsterdam portretfotografie zwart-wit
portretfotografie van een laborant UMC ziekenhuis. ©Michael Klinkhamer
portretfotografie patient met vr bril in ziekenhuisbed AMC-VU Amsterdam ziekenhuis
portretfotografie van patiënt tijdens een virtual reality experiment in UMC ziekenhuis. ©Michael Klinkhamer
AMC verpleegkundige training programma.
Edwin de Vrieze UMC verpleger aan het werk met Rover app.
Edwin de Vrieze UMC verpleger aan het werk met Rover app.
AMC Palliatieve zorg medewerkers